Dersin Amacı : Anayasalar, devletlerin temel yapısını, kuruluşunu ve devlet iktidarı karşısında bireylerin özgürlüklerini düzenleyen metinlerdir. Devletin kuruluş şeması, temel hak ve hürriyetlerin varlık nedeni ve birey-devlet ilişkisi bu derste ele alınmaktadır. Bir “sosyal sözleşme” olan anayasaların ne gibi anlamlar içerdiği ve niçin anayasaların devletlerle özdeşleştirildiği, “anayasal devlet” ile “anayasalı devlet” arasında ne gibi farklılıkların olduğu, Anayasa Hukuku dersinde öncelikle ele alınan konulardır. Yasama, yürütme ve yargı erkinin içeriği ve bu erklerin hangi organlar tarafından kullanıldığı da incelenmektedir. Bu erkleri kullanan organlar arasındaki ilişkilerin ve hatta gerilimlerin anlaşılması bu dersin en önemli amaçlarından biridir.

“Normlar hiyerarşisi” faraziyesi ve “Anayasanın üstünlüğü” ilkesi, hukuk sisteminin işleyişini, hukuk devleti çerçevesinde mümkün kılmaktadır. Yasaların Anayasaya uygun olması zorunluluğu, “hukukun diğer dallarının anayasalaşması”na neden olmaktadır. Çünkü Anayasanın temel ilkeleri, hukukun diğer dallarını da etkilemektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarının yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzel kişileri bağlaması, kamu hukukunun bir dalı olan Anayasa Hukukunun, özel hukuk dallarını etkilemesi sonucunu doğurmaktadır.

Anayasa Hukuku dersinde anayasacılığın tarihi gelişimi, geniş bir perspektifle incelenmektedir. Uluslararası andlaşmaların ve ulus-üstü örgütlenmelerin artan etkisi, klasik devlet ve egemenlik tanımlarını zorlamakta; bu da anayasaların günümüzde geniş anlamlar mı kazandığı yoksa anlam kayıplarına mı uğradığı tartışmalarını beraberinde getirmektedir. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’ne “İnsan Hakları Anayasası” tanımının getirilmesi, “Avrupa Birliği Anayasasını Kuran Andlaşma” gibi iddialı söylemlerin kullanılması; anayasa, devlet ve egemenlik kavramlarının ve bunların arasındaki ilişkinin irdelenmesini zorunlu kılmaktadır. Bu tartışmalar, “uluslararası hukukun anayasalaşması” ya da “anayasa hukukunun uluslararasılaşması” kavramlarını gündeme getirmektedir.

Anayasalara ve anayasacılığa nasıl anlamlar yüklenmesi gerektiği de bu derste tartışılmaktadır. “Anayasa mühendisliği”nden söz edilebilir mi? Anayasalar yoluyla toplumlar değiştirilebilir mi? Anayasalar yoluyla dinamik bir toplum yaratılabilir mi? Yoksa anayasalar yön gösterici olma gibi yüksek idealler içermeyen, “uzlaşmanın yansıması” olan “ölü metin”ler midir? Tüm bu sorulara hem Anayasa Hukukunun Genel Esasları hem de Türk Anayasa Hukuku çerçevesinde yanıt aranmaktadır.

Dersin İçeriği : Anayasa Hukukunun Genel Esasları içinde Anayasa Hukukunun konusu ve yöntemi, anayasanın anlamı ve türleri, siyasî iktidar, devlet kavramı ve biçimleri, anayasaların yapılması ve değiştirilmesi, egemenliğin kullanılmasına göre yönetim biçimleri, seçim ve seçim sistemleri, siyasî partiler, devlet erkleri (yasama, yürütme, yargı) ve hükümet sistemleri incelenmektedir. Türk Anayasa Hukuku bağlamında da Osmanlı-Türk Anayasal gelişmeleri, Devletin temel nitelikleri, temel hak ve özgürlükler, Türkiye’de yasama, yürütme, yargı organları ve Anayasa yargısı ele alınmaktadır.

Medeni Hukuk

Ders İçeriği : Hukuka Giriş: Hukukun Tanımı, Hukuk Kuralları (Hukuk Kurallarının Nitelikleri, Çeşitleri, Din, Âhlak, Örf ve Âdet Kuralları ile İlişkisi ve Farkları), Hukukun Dalları; Hak kavramı, Hukukî Olay, Hukukî İlişki, Hukukî İşlem Kavramları; Hukukî Yaptırım; Medeni Hukuk Hakkında Genel Bilgiler: Medeni Hukuk'un Konusu, Sistemi, Kaynakları; Medeni Kanun'un Başlangıç Hükümleri: Medeni Hukukun Uygulanması (Zaman Bakımından, Anlam Bakımından Uygulanması), Kanunun Tamamlanması, Kanunda Boşluk ve Kanunda Boşlukların Doldurulması; Hakimin Takdir Yetkisi; İyiniyet İlkesi; Dürüstlük Kuralı; İspat Yükü; Kişiler Hukuku: Kişi, Kişilik Kavramları ; Gerçek Kişiler, Gerçek Kişiliğin Başlangıcı, Sona Ermesi, Ehliyetleri; Kişilik Hakkı ve Kişiliğin Korunması; Yerleşim Yeri ve Hısımlık; Kişisel Durum ve Kişisel Durum Sicili; Tüzel Kişiler, Kavram, Türleri, Kuruluşu, Ehliyetleri ve Sona Ermesi; Medeni Hukuk Tüzel Kişileri (Dernekler ve Vakıflar); Aile Hukuku: Aile Kavramı ve Aile Hukuku Hakkında Genel Bilgiler; Nişanlanma; Evlenme; Evliliğin genel Hükümleri (Evlilik Birliğinde Eşlerin Hak ve Yükümlülükleri, Eşlerin Kişisel Durum Statüsü, Eşlerin Hukukî İşlemleri, Evlilik Birliğinin Korunması, Eşler Arasında Yasal Mal Rejimi); Evliliğin Geçersizliği (Evliliğin Yokluğu, Mutlak-Nisbî Butlanı); Boşanma; Soybağı; Evlat Edinme; Velayet, Vesayet .

Dersin Amacı : Medeni Hukuk dersi; Medeni Hukuk hakkında genel bilgiler verildikten sonra, Başlangıç Hükümleri, Kişiler Hukuku ve Aile Hukuku ana başlıkları altında işlenmektedir. Özel Hukuk'un her alanında ve hatta niteliğine uygun düştüğü ölçüde Kamu Hukuku'nda geçerli olan Medeni Kanun'un Başlangıç Hükümleri ile öğrencilere, bu hükümlerde geçen genel hukuk ilkeleri öğretilerek, diğer hukuk dallarının da temelini oluşturacak, hukukun uygulanması bakımından bir hukukî bakış açısı kazandırılması hedeflenmektedir.

Kişiler Hukuku kısmında; hukuken kabul edilen iki kişi tipi olan gerçek ve tüzel kişiler, hukuk alanında kişi olarak varlık kazanmalarından, kişiliklerinin sona ermesine, kişiliğin korunması, haklara ve borçlara sahip olma ve bizzat hak ve borçlar edinebilme iktidarı, adları, yerleşim yerleri ve gerçek kişilerin hısımlık ilişkilerine kadar Medeni Hukuk açısından ortaya çıkan tüm yönleri, gerçek ve tüzel kişiler arasında karşılaştırmalı olarak değerlendirilip, açıklanmaktadır. Burada; haklara ve borçlara sahip olabilen hak süjesi konumundaki kişilerin, yine temel hukuk bilgisi olarak öğrencilere verilmesi amaç edinilmiştir.

Aile Hukuku'nda ise; toplumun en küçük birimi ve aynı zamanda temelini oluşturan ailenin başka bir ifade ile geçerli bir evlilik birliğinin kurulmasının şartlarının, geçersiz evlenmeler ve bunun hukukî sonuçlarının, eşlerin birbirlerine karşı olan hak ve yükümlülüklerinin, çocukları ile olan ilişkilerinin, evlilik birliğinin sona ermesi ile bunun hukukî sonuçlarının yanında, diğer hısımlık ilişkileri ile hukuk tarafından korunmaya muhtaç görülen kişiler açısından, bunları koruma açısından öngörülen vesayet kurumunun açıklanması ve bu şekilde aileye ilişkin Medeni Kanun'un ikinci kısmında öngörülen hükümlerin, teorik ve pratik açıdan değerlendirilerek öğretilmesi hedeflenmiştir.

Roma Hukuku

Ders İçeriği : Tarihî Giriş; Roma Hukuk Tarihi; Genel Kavramlar: Hak, Hukuk (ius) ve Dava (actio), Hak Ehliyeti, Roma Ailesi ve Patria Potestas, Vesayet ve Kayyımlık, Hukuki Olay, Hukuki İşlemlerin Hükümsüzlüğü, Fiil Ehliyeti, Temsil; Roma Usul Hukuku: Genel Bilgiler, Ordo Iudiciorum Privatorum (özel veya adi mahkemeler nizamı), Cognitio Extra Ordinem (nizam harici veya fevkalade usul); Roma Eşya Hukuku: Ayni Hak Kavramı, Ayni Hakların Nitelikleri, Konu ve Çeşitleri; Mülkiyet: Mülkiyet Hakkının İçerdiği Yetkiler, Mülkiyet Hakkının Kapsamı ve Sınırları, Zilyetlik, Mülkiyetin Kazanılması Yolları, Mülkiyetin Korunması; Sınırlı Ayni Haklar; Roma Borçlar Hukuku: Genel olarak Borç İlişkisi, Borç Kavramı ve Borcun Unsurları, Borcun Konusu; Borçların Doğuşu: Borçların Kaynakları, Roma Hukukunun Akitler Sistemi; Borçların Sona Ermesi.

Dersin Amacı : Bu derste, günümüz hukuku üzerindeki etki ve yansıması yadsınamaz olan ve çağdaş hukuk sistemlerinin kavranması ve öğrencilere bir hukuk kültürünün kazandırılması için vazgeçilmez görülen Roma Özel Hukukuna dair bazı kavram ve kuralların tarihsel gelişim süreçleri içerisinde daha iyi anlaşılabilmesinin sağlanması amacıyla öncelikle Roma devletinin ve hukukunun tarihî dönemlerine ilişkin bilgiler verilmektedir. Bu konuları takiben, özel hukukun bazı temel kavram ve kurallarının Roma Hukukundan günümüze gösterdiği değişim ve gelişime değinilmektedir. Daha sonra, Roma Özel Hukuku sisteminin gerektiği gibi anlaşılıp değerlendirilebilmesinde temel rol oynayan Roma (Medenî) Usul Hukukuna dair kurallar ana hatlarıyla ele alınmaktadır. Bunu izleyen derslerde ise, gerek ülkemiz gerek Avrupa’da pek çok ülkenin özel hukukunu (hatta Medenî Kanununu Almanya’dan iktibas etmiş olan Japonya gibi bir Uzakdoğu ülkesinin hukukunu) doğrudan ya da dolaylı olarak etkilemiş ve biçimlendirmiş olan Roma Hukukunun, günümüz hukuk sistemleri üzerinde etkisi en fazla görülen Roma Eşya ve Roma Borçlar Hukuku kısımları üzerinde durulacaktır. Ayrıca Roma Hukukunda görülen kavram ve kurumların, günümüz hukukundaki yansımalarına da değinilmek suretiyle, yürürlükteki hukukumuzla da bağlantı kurulmakta ve böylelikle gelecek yıllardaki öğrenim için hukukî düşünme metoduna ilişkin bir altyapının oluşturulması hedeflenmektedir.

Genel Kamu Hukuku

Ders İçeriği : I. DEVLET KURAMI: 1. Devlet Nedir? Kavramsal Bir Yaklaşım, Devlet kavramının soyut içeriği, devletin kökeni, devletin kişiliği sorunu: Devletin kişilik sahibi olmasının sonuçları, unsurları açısından devlet. 2. Siyasal İktidar ve Egemenlik Kavramları: İktidar kavramı, siyasal iktidar ve diğer iktidar türlerinden farkı, egemenlik kavramı, klasik egemenlik anlayışı ve egemenlik algısının XXI. yüzyıldaki yansımaları, siyasal iktidar ve egemenlik kavramları aynı şeyi ifade etmez. 3. Siyasal İktidarın Meşruluğu: Meşruluk kavramı ve yasallık, Siyasal iktidarın meşruluk temeline göre sınıflandırılması, Klasik meşruluk teorileri: Teokratik teoriler, Demokratik teoriler. 4. Siyasal iktidarın sınırlandırılması sorunu: Siyasal iktidarın sınırlandırılması konusunda tarihi ve teorik gelişmeler, Siyasal iktidarın hukukî araçlarla sınırlandırılması, Siyasal iktidarın hukuk dışı araçlarla sınırlandırılması. 5. Muhalefet olgusu: Direnme hakkı ve sivil itaatsizlik. II. HAK KURAMI: 1. İnsan Hakları Kavramı: Hak kavramı, hak bir özgürlük müdür?, eşitlik: “hak”ta mı yoksa “haksızlık”ta mı?, insan hakları insanın sırf insan olmasından kaynaklanır, Marksist eleştiri: sırf doğmuş olmak zahmetine katlanmak “hak sahibi” olmak için yeterli midir? 2. İnsan Hakları Kavramının benzer kavramlarla olan ilişkisi: Kamu özgürlükleri, temel haklar ve ödevler, yurttaş hakları, karıştırılan iki kavram: kişi hakları-kişisel haklar. 3. İnsan haklarının temel özellikleri: İnsan hakları ahlakilik düşüncesine dayanır, insan hakları kavramı, kaynağını ahlakilik düşüncesine bulmasının bir sonucu olarak en üstün değerdir, insan hakları birey-devlet ilişkisinden kaynaklanır. 4. Temel hakların sınıflandırılması: I. Kuşak Haklar-Aktif Statü Hakları ve Negatif Statü Hakları-Klasik Haklar: Ferdiyetçi doktrin-liberal devlet, II. Kuşak Haklar-Pozitif Statü Hakları-Ekonomik ve Sosyal Haklar: Sosyal hak kuramı-sosyal devlet-sosyalist devlet, III. Kuşak Haklar-self determinasyon hakkı, çevre hakkı, azınlık hakları. 5. 1982 Anayasasında Temel haklar ve özgürlükler rejimi: Temel Haklar yanında “Ödevler”, Temel Hak ve Ödevlerin Sınıflandırılması, Temel Hakların Sınırlandırılması Sorunu, Olağan Dönemlerde Temel Hakların Sınırlandırılmasının Sınırı ve Olağanüstü Dönemlerde Temel Hak ve Özgürlüklerin Kullanımının Durdurulması. 6. Uluslararası alanda temel hak ve özgürlüklerin korunması: Amerikan Belgeleri, İngiliz Belgeleri, Fransız Belgeleri, Uluslararası alanda temel hakların korunması bakımından Türkiye’nin taraf olduğu sözleşmeler ve koruma sistemleri: İHEB, AİHS, BM Sözleşmeleri: İkiz Sözleşmeler, İşkencenin Önlenmesine Dair Sözl., Irk Ayrımcılığının Önlenmesine Dair Sözl., Cinsiyet Ayrımcılığına Dair Sözl., Çocuk Hakları Sözleşmesi, İnsan Haklarının korunmasına ilişkin olarak BM’nin sözleşme dışı yöntemleri. 7. İnsan Hakları ve Kültürel Rölativizm, 8. Uluslararası Politika ve İnsan Hakları.

Dersin Amacı : Genel Kamu Hukuku, Hukuk Fakültelerinde hukukçunun salt teknik hukuk bilgisiyle donanmış, teoriden uzak, sadece avukatlık, hakimlik gibi işleri sadece pozitif hukuk kurallarının neler olduğunu öğrenerek ve bunları kendisine belletilen biçimde yorumlayarak uygulayan kişiler olmasını önlemek amacıyla/ümidiyle okutulan bir derstir. Buna göre Genel Kamu Hukuku, bir ders olarak hukuk fakültesi öğrencisine olayların arkasında olguların da bulunduğunu, hukuk kuralının kuru bir kanun/tüzük/yönetmelik vs. maddesinden ibaret olmadığını, bunun bir mantığının ve felsefesinin olduğunu, hukuk kuralının uygulandığı hukukî yapının ancak bir devlet örgütü içinde bir anlam ifade edebileceğini öğretmeye çalışır. Bu noktada, bu ders devlet denilen mekanizmaya, genel olarak yaklaşır. Bu dersin (ya da bilim dalının) konusunu belli bir devlete ilişkin belli bir sistem teşkil etmez. Bugün geçerli olsun olmasın, dünya üzerinde genel kabul görsün görmesin, uygulanabilir olsun olmasın her türlü devlet teorik ve pratik olarak genel kamu hukukunun konusunu teşkil eder.

Temel konusunu devlet olarak belirleyen Genel Kamu Hukuku, salt bir devlet felsefesinden ibaret değildir. Esasen Genel Kamu Hukuku, devlet felsefesinin tamamı değildir. Ancak belli ölçüde bu felsefe koluyla sıkı işbirliği içindedir ve yer yer onunla örtüşmektedir.

Eksen kavramını devlet olarak tespit ettiği zaman bir bilim dalının onunla sıkı ilişki içinde olan kavramların da etrafında dolanması kaçınılmaz olacaktır ki bu kavramlardan bir tanesi siyasettir. Bu bağlamda Genel Kamu Hukuku siyaset kavramını, siyasî katılma, siyasi katılımın kamusal yüzü olan seçimler, siyasî katılımın “gayriresmi” yüzü olarak sivil toplum vs. bağlamında inceler. Siyasal iktidar kavramı genel kamu hukuku içinde önemli bir başka kavramdır. Siyasal iktidarın ne olduğu, nasıl ortaya çıktığı, toplumu ne şekilde etkilediği ve toplum tarafından ne şekilde etkilendiği gibi sorunlar ya da siyasal iktidarın kaynağının ne olduğu sorunu genel kamu hukukunun temel sorunlarındandır. Siyasal iktidar yanında egemenlik kavramı da her türlü alt başlığı ile birlikte genel kamu hukukunun konusunu teşkil eder. Bu kavramlar (siyasal katılma, siyasî iktidar vs.) aynı zamanda siyaset biliminin konusunu oluşturmakla birlikte, açıktır ki, Genel Kamu Hukuku siyaset bilimi ile özdeş değildir. Eksenini politikanın oluşturduğu siyaset bilimi karşısında genel kamu hukuku soru ve cevaplarını devlet kavramı çevresinde ortaya koymaya çalışır.

Siyasî düşünceler, marksizm, faşizm, liberalizm, demokrasi, cumhuriyet gibi devlet ve hükümet şekilleri de Genel Kamu Hukukunun konusuna dahildir. Ancak Genel Kamu Hukuku ne bir siyasal düşünceler tarihi, ne siyasî tarih ne de anayasa hukukudur. Ancak bunlarla sıkı ilişki içindedir. Anayasa hukuku ile normatif bir biçime kavuşan esasların, anayasa biliminden daha geniş bir kapsam ile açıklanması amacını güden Genel Kamu Hukuku herhangi bir dönemde herhangi bir yerde geçerli olan yasa metinleriyle doğrudan doğruya ilgilenmez. Bu metinler ancak genellemelere ulaşmak için bir araç olarak kullanılabilir.

Bütün bunların dışında genel kamu hukuku sosyoloji, hukuk felsefesi, tarih gibi alanlarla ya da uluslararası ilişkiler ile de etkileşim içinde olan bir bilim dalıdır. Sosyal bilimlerin bütün dalları gibi Genel Kamu Hukuku da diğer bilim dalları ile sıkı bir ilişki içinde olmakla birlikte vurgulanmalıdır ki, bütün bu sayılan bilimlerin bir bileşkesi değil, kendine özgü bir bilim dalıdır. Amacı da, tarihten, sosyolojiden, siyasal bilgilerden, uluslararası ilişkilerden haberdar, hukukçular yetiştirmek değildir. Bir başka ifade ile Genel Kamu Hukuku bir “genel kültür” dersi değildir. Öğrencilerin genel kültürünü arttırmayı da kendisine temel hedef olarak koymaz. Salt yoruma dayalı, öğrencilerin diledikleri gibi görüşlerini sergileyebilecekleri, doğruları olmayan bir “serbest atış alanı” da değildir. Çoğu zaman öğrencilerin “yorum sorusu” sandıkları sorular da söz konusu Genel Kamu Hukuku olduğunda teknik bilgi gerektiren sorular olabilmektedir. Genel Kamu Hukuku dersi, hukuk fakültesi öğrencisini belli bir, dünya görüşü elbette ki değil fakat, vizyon içerisinde; içinde bulunduğu dünyayı anlamaya çalışan, devlet adı verilen organizasyonu, geçmişinden bugüne kadar tanıyan; ideolojileri, siyasal düşüncenin ve siyasî tarihin temel kavram ve sorunlarını bilen; uygulamak zorunda olduğu normu anlamlandırabilen ve özgürce ve günün ihtiyaçlarına göre yorumlayabilen hukukçulara dönüştürmek temel amacını taşır. Konusu itibariyle hukuk fakültesindeki birçok dersten farklı bir yerde duran Genel Kamu Hukuku bir pozitif hukuk dalı da değildir. Onu “soyut” kılan bu “yasasının olmaması hali”dir. Bu sebeple Genel Kamu Hukuku “kanunsuz” bir hukuk dalıdır denebilir.

Hukuk Başlangıcı

Ders İçeriği : Sosyal Kurallar ve Hukuk Kuralları; Hukuki Yaptırım; Pozitif Hukukun Kaynakları; Kanunlaştırma Hareketleri; Türkiye'de Kanunlaştırma Hareketleri; İçtihat Hukuku; Pozitif Hukukun Kolları; Kamu Hukuku ve Özel Hukukun Dalları; Hukukun Temeli; Kanunların Uygulanması; Kanunların Geçmişe Dokunması Durumu; Kanunların Anlam Bakımından Uygulanması; Hukuksal İlişkiler ve Haklar; Hakların Türleri; Hak Sahibi; Tüzel Kişilerin Nitelikleri ve Doğuşları; Tüzel Kişilerin Türleri; Hakkın Konusu, Kazanılması ve Kaybedilmesi; Hukuksal Eylemler ve İşlemler; Hukuksal İşlemlerin Türleri; Hakların Korunması.

Dersin Amacı : Bu derste, hukuk fakültelerine yeni başlayan öğrencilere, hukuk hakkında genel bilgiler verilmesi; dört yıl boyunca öğrenecekleri konuların, görecekleri derslerin genel hatlarıyla gösterilmesi amaçlanmaktadır. Dört yıl süren hukuk lisans eğitimine dahil bütün dersler hakkında, çok kapsamlı olmayan açıklamalar yapılarak, öğrencilerin hukuk eğitiminin çerçevesini görmesi hedeflenmektedir. Başka bir ifadeyle bu ders, hukuk kavramları ve hukuk düşüncesiyle tanışmaya yöneliktir; öğrencilerin hukuksal düşünce becerisi kazanmasına ve bunun artırılmasına çalışılmaktadır.

İktisat

Ders İçeriği : İktisat üretim, dağıtım, ticaret, tüketim ve hizmet sektörlerini inceleyen bir bilim dalıdır. Dünyada kaynakların sınırlı, insan ihtiyaçlarının sınırsız olması yüzünden, kaynakların daha verimli bir şekilde kullanılabilmesini sağlamak amacıyla kurulmuştur. İktisat, incelediği konulara ve kapsamlara göre dallara ayrılır: Bir durumu hedef olarak gören, ekonomik düzenin nasıl olmasına dair fikirler üreten iktisat dalına Normatif iktisattır. Normatif iktisat belirlenen hedefler için neler yapılması gerektiğini araştırır. Sosyal adalet, üst düzey refah için neler yapılması gerektiğini araştırır. Sadece ekonomik düzeni sebep-sonuç ilişkisi içinde inceleyen, ekonomi içinde sürekli geçerli kanunları saptamaya çalışan iktisat dalı ise Pozitif İktisattır. "Talep artışı enflasyonu nasıl etkiler?" gibi sorulara cevap arar. "Enflasyon hangi düzeyde tutulmalı?" sorusu normatif iktisadın inceleyeceği bir konudur. Tüketicilerin ve firmaların ekonomik davranışlarını; ihtiyaç, fayda, değer, fiyat kavramları ile araştıran iktisat dalına mikro iktisat denir. Piyasa türlerini, piyasaların işleyiş mekanizmasını ve farklı piyasa koşullarında firma dengesinin nasıl oluştuğunu da araştırır. Daha basit bir ifadeyle bir şirketin veya tüketicinin kendi iş işleyişi ve dış ekonomik ilişkilerini bireysel olarak inceleyen iktisat dalıdır.Mikro iktisadın konuları dışında daha genel konular olan ülke ekonomisi ve dünya ekonomisini ilgilendiren konu başlıklarını inceleyen iktisat dalı ise makro iktisattır. İstihdam, enflasyon, kamu dengesi gibi konuları inceler. Bu dersin içeriği, iktisat biliminin iki önemli dalı olan mikro iktisat ve makro iktisatın genel konularından oluşmaktadır. Ders iki döneme ayrılmıştır. Birinci dönem mikro iktisat, ikinci dönem makro iktisat şeklindedir.

Dersin mikro iktisat kısmını oluşturan birinci dönem içeriği şöyledir: Ekonominin Konusu, Sorunları, Üretim İmkanları Eğrisi, Mikro Ekonominin Temel Kavramları, İhtiyaçlar ve Özellikleri; Ekonomik kavramlar (İhtiyaç, Mal, Fayda, Değer, Üretim, Tüketim), Üretim Faktörleri (Emek, Tabiat, Sermaye, Girişimci); Piyasa (Bölgesel, Ulusal, Uluslararası), Piyasa Çeşitleri (Monopol, Düopol, Oligopol, Monopson, Düopson, Oligopson), Tam Rekabet Piyasası ve Özellikleri, Tekelci Rekabet Piyasası ve Özellikleri; Ekonomik Sistemler (Kapitalizm, Sosyalizm, Karma Ekonomi), Serbest Piyasa Ekonomisi, Sosyal Piyasa Ekonomisi, Teşebbüs ve Çeşitleri; Fiyat Teorisi, Talep ( Kanunu, Şedülü, Eğrisi, Kaymalar), Talep Fonksiyonu; Talep Esnekliği (Fiyat Esnekliği- Gelir Esnekliği); Arz (Kanunu, Şedülü, Eğrisi, Kaymalar); Arz Fonksiyonu, Arz Esnekliği, Tek Fiyat Oluşumu, Farklı Piyasa Dönemlerinde Arz Esnekliği, Örümcek Ağı (Cobweb Teoremi); Tüketici Dengesi, Kayıtsızlık Eğrisi, Bütçe Eğrisi, Kaymalar; Üretici Dengesi; Marjinal Fayda, Azalan Verimler Kanunu; İktisadi Düşünce Tarihi

Dersin ikinci dönem konuları makro iktisadın genel konularından oluşmaktadır. Ekonomide Mal-Hizmet ve Para Akımı; Para Teorisi (İşlevleri, Sistemleri, Çeşitleri), Bazı Ekonomik Kavramlar (Para Arzı, Para Talebi, Spekülasyon, Portföy, Konvertibilite, Emisyon, Sinerjik Toplum, Öğrenen Örgüt, Öğrenen Kent, Süreç Yönetimi, Sürekli İyileştirme, Entelektüel Sermaye, Risk Sermayesi, Network Ekonomisi, Barter (Takas), Tahkim (Uzlaştırma), Benchmarking, Leasing, Faktoring, Franchising, Ar-Ge, Know-How (Teknik Bilgi), Teknopark,…); Makro Ekonomi ile ilgili Kavramlar ve Hesaplama Yöntemleri (GSMÜ, GSMH, SMH, Kişisel Gelir, Kişibaşına Gelir, Kullanılabilir Gelir, Nominal-Reel Gelir,…); Borsa (Arbitraj, Hedging-Kuvertur, Spot, Forweral), Özelleştirme (Avantaj ve Dezavantajları), Serbest Bölgeler, Yabancı Sermaye, Globalleşme, Demokrasi ve Demokrasi Kültürü; Enflasyon, Deflasyon, Devalüasyon, Stagflasyon; Enflasyona Karşı Mücadele Araçları, Para Politikası (Reeskont Politikası, Yasal Karşılıklar, Açık Piyasa İşlemleri, Selektif Krediler Politikası), Maliye Politikası (Vergiler, Kamu Harcamaları, Borçlanma), Döviz Kredi Politikası (Sabit, Esnek, Kontrollü Kur Politikası); Avrupa Birliği (Topluluğun İlkeleri, Genişlemesi, İlişkilerin Bugünkü Durumu); AB’nin Bütünleşme Sürecindeki Konumu, AB ve Türkiye’nin Tam Üyelikle Karşılaşacağı Avantaj ve Dezavantajlar; Uluslararası Ekonomik Entegrasyonlar, Uluslararası Para Fonu (IMF), Dünya Bankası (IBDR), Gümrük Tarifeleri ve Ticaret Genel Anlaşması (GATT), Dünya Ticaret Örgütü (WTO), Petrol İhraç Eden Ülkeler Teşkilatı (OPEC), OECD, EFTA, NAFTA, ASEAN,NATO; Toplam Kalite Yönetimi (Hizmette Toplam Kalite Yönetimi, Misyon, Vizyon), Zaman Yönetimi, Liderlik, Ekip Çalışması, Empati, Başarının Sırları, Görüşme Yöntemleri, Pozitif Düşünme, CV Hazırlama; Bilgi Çağı ve Bilgi Toplumu, Teknoparklar, Çevre Yönetimi ve Çevre Politikası, Çevre Kültürü ve Etiği; Milli Gelir ve İstihdam Teorisi (Tam, Eksik, Aşırı İstihdam); İşsizlik ve Türleri (İradi, Gayri İradi, Konjonktürel, Friksiyonel, Yapısal, Mevsimlik, Teknolojik, Gizli,..); İktisadi Düşünceler Tarihi

Dersin Amacı : Ekonomideki karar birimlerinin yani bireylerin, devletin ve firmaların, nasıl karar aldıkları ve piyasada birbirlerini nasıl etkilediklerinin analiz edilmesidir. Bu bağlamda piyasa da talebin, arzın ve fiyat oluşumunun incelenmesi amaçlanıyor. Birey, firma ve devlet gibi mikro birimlerin dışında makro iktisadın konularına giren toplam tüketim, toplam üretim, toplam tasarruf, toplam yatırım, toplam gelir (milli gelir) ve istihdam gibi toplam büyüklüklerin incelenmesi ve bunlar ile ilgili çözümleme ve çıkarımların yapılması amaçlanmaktadır.

Siyasi Düşünceler Tarihi

Dersin İçeriği : Siyasi Düşünceler Tarihi dersinin konusu, toplumların siyasal toplum olarak örgütlenmesinin amacı, nedeni ve sonuçları konusunda üretilen tüm düşünceler olduğu gibi, siyasal toplumun ortaya çıkardığı sorunlar ve bu sorunları aşmak için verilen savaşım konusunda üretilen düşüncelerdir. Kısaca Siyasi Düşünceler Tarihi dersinin konusunu yöneten-yönetilen ilişkisinin, ezen-ezilen ilişkisine dönüşmemesi için verilen düşünsel çabanın ve bu çabanın ürünü olan kuramların tarihi olarak belirleyebiliriz.

Siyasi Düşünceler Tarihi dersi, ilkçağ eski Yunan sitelerinin yönetim modeli ve bu çağda üretilen siyasi düşünceyi eşik olarak kronolojik bir dizge içinde vermek mümkündür ve genellikle böyle yapılır. Ancak ders kredisinin azlığı ve bir dönemlik bir ders oluşu nedeniyle konu itibariyle bir sınırlama yapmak zorunludur.

Bu nedenle, 2006-2007 öğretim yılında Siyasi Düşünceler Tarihi dersi “Yakınçağ Siyasi Düşünceler Tarihi” olarak verilmiş, “tarih olarak çok kısa ama siyasi sonuçları itibariyle çok uzun bir süreç” sayılabilecek bir dönemin, siyasi düşünce alanındaki görüntüsü işlenmiştir.

Bu çerçevede dersimizin konusu:

1. Yakınçağ siyasi düşüncelerinin Ortaçağ ve İlkçağ Siyasi Düşüncesinden ayrıldığı noktalar

2. Yakınçağ siyasi düşüncesinin başlıca akımları

- Liberalizm

- Sosyalizm

- Faşizm, Nazizm ve Nasyonal sosyalizm

- Demokrasi

3. Bu siyasal düşünceler ekseninde biçimlenen devlet teorilerinin ana hatları olarak belirlenmiştir.

Dersin Amacı : Hukuk fakültesi 1.sınıf 2.dönem seçimlik dersi olarak 2005–2006 öğretim yılında programa konulmuştur. Siyasi Düşünceler Tarihi, siyasetin temel kurumlarının ortaya çıkışı ve işleyişini kuramsal düzeyde açıklayan düşüncelerin tarihidir ve bu haliyle öğrencinin asgari düzeyde de olsa siyasetin ve devletin tarihsel sürecinden haberdar edilmesi hedeflenmiştir. Hukuk öğrenimi, böyle bir yan alanla desteklenmekle oldukça önemli bir zenginlik kazanacaktır.

Siyasi Tarih

Dersin İçeriği ve Amacı : “Uluslararası ilişkileri yöneten ve biçimlendiren siyasetin tarihi” olarak kısaca tanımlayabileceğimiz Siyasi Tarih dersi, fakültemizde 1. sınıf, 2. dönem programı kapsamında 2001/2002 akademik yılından bu yana seçimlik ders olarak okutulmaktadır.

Siyasi Tarih, devletlerin ve ulusların geçmişten geleceğe doğru sürdürdükleri yolculukta alınan mesafeyi görmek kadar, bu yolculuğun evrelerini ve amacını anlamak bakımından da önemli bir bilim dalı ve araştırma konusudur. Doğaldır ki, kapsamı son derece geniş olan bu alanda haftada iki saat ve bir dönem olarak okutulacak bu dersin konu bakımından sınırlandırılması bir zorunluluk olmaktadır.

Her yıl, Siyasi Tarih dersinin konusu, gündemin siyasi tarih açısından önemli olarak nitelendirilebilecek bir olayına veya gelişmesine odaklanmış ve ders bu olay veya gelişme çerçevesinde, olayla doğrudan veya dolaylı ilişki kurulabilecek diğer konular da işlenmek suretiyle, verilmiştir.

Aslında, klasik Siyasi Tarih anlatımı, bu konudaki ders kitaplarının içeriğine sadık kalınması halinde, ya ilk çağdan başlayarak dünya siyasetinde dönüm noktaları oluşturacak nitelikteki olayların kronolojik bir dizge içinde sunulması ya da 1789 Fransız Devrimini eşik alan bir yakınçağ siyasi tarihinin anlatılması biçimindedir. Her iki durumda da dönem biter fakat anlatılacak konular bitmez. Öğrenci, siyasi tarihe ilişkin bazı olayları, nedenleri ve sonuçlarıyla öğrenmiş olsa da, bunların tarih içinde geçmişten aldığı etkiler ve geleceğe yansıttığı sonuçlar açısından hiçbir şey öğrenemez.

Bu nedenle, Siyasi Tarih dersinde farklı bir yöntemle her yıl farklı bir konu ele alınmıştır. İki yıl önce, Kıbrıs konusu, Osmanlı devletinin fethinden, Annan Planına kadar gelişen süreç içinde incelenmiştir. Önceki yıl, 1915 Ermeni tehciri, nedenleri, içinde geliştiği siyasal ortam ve bugün uluslar arası hukuk açısından soykırım iddialarının niteliği ve tarihsel gerçeklere dayanıp dayanmadığı dersimizin ana konusunu oluşturmuştur. 2006/2007 öğretim dönemi 2. dönem siyasi tarih dersi, “Balkan Savaşlarından bugüne Osmanlı ve Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin Batı ile ilişkileri” konusu çerçevesinde verilmiştir.

Bu yaklaşımdan hareketle, “Avrupa Birliği-Türkiye İlişkilerinin Siyasi Tarih Boyutu” konusu 2007/2008 öğretim döneminde Siyasi Tarih dersinin konusu olarak belirlenmiştir.

İşletme Ekonomisi

Ders İçeriği: Inovasyon(Yenilik Ekonomisi), Nanoteknolojiler, Teknopark,Teknokent, Ar-Ge, Gen Teknolojileri gibi konuları kapsayan günümüz toplumunu yansıtan Bilgi Toplumu kavramı; Küreselleşme ve Avrupa Birliği; Toplam Kalite Yönetimi, Bilgi Yönetimi, Zaman Yönetimi,Süreç Yönetim, Değişim Yönetimi, Stres Yönetimi, Kriz Yönetimi, Risk Yönetimi, Strateji Planlama, Benchmarking ve Kurum Kültürü gibi Çağdaş Yönetim Teknikleri; Liderlik&Motivasyon, Pozitif Düşünce, Takım Çalışması, Duygusal Zeka, Düşünce Gücü, CV Hazırlama, NLP gibi konuları ele alan Kişisel Gelişim Alanı; Çevre Yönetimi & Politikası dersin içeriğini oluşturmaktadır.

Dersin Amacı: Kişilere girişimci ruhunu kazandırıp, onların iyi bir işletme lideri olarak ekonomik faaliyetlere girmesini sağlayacak yöntemlerin sunulması, iş hayatında gerekli olan kendine güven ve pozitif düşünce öğelerinin benimsetilmesi, iş başvurularında gerekli olan mülakat yöntemleri, CV hazırlama tekniklerinin verilmesi suretiyle kişileri kişisel gelişimin her alanında bilgilendirmektir.

Sosyoloji

Ders İçeriği : Giriş: Bilim, Doğa Bilimleri ve İnsan Bilimleri Ayrımı, Bilimsel Bilgi, Yöntem (Gözlem, Varsayım, Doğrulama, Bilimsel Açıklama, Yasa, Kuram);

Sosyoloji: Sosyolojiye ilişkin genel bilgiler ve tanımlar (Sosyal olgu, sosyal grup, sosyal davranış, toplumsallaşma, sosyal değişim vs.) Sosyolojinin Ortaya Çıkışı (Comte, Durkheim, Marx, Weber), Kültür ve Toplum, Toplumsallaşma, Sosyolojinin Ana Konusu Olarak Toplumsal ve Kültürel Değişim, Suç, Suç ve Toplum, Fail ve Mağdurlar, Hapishane, Siyasî İktidar ve Siyaset, Liberal Demokrasi ve Yayılma, Ulus(çuluk), Ulus-Devlet, Weber ve Protestan Ahlâkı.

Dersin Amacı : Sosyoloji, genel ve seçilmiş konulardan oluşan giriş mahiyetinde bir ders olarak düşünülmüştür. Genel sosyolojiyi konu edinmesine rağmen, hukuk fakültesinde okutulması sebebiyle, sosyal olgunun hukuku ilgilendiren bölümleri bir parça ağırlıklı olarak işlenmektedir. Ancak bu ders hukuk sosyolojisi dersi değildir.

Sosyoloji dersi genel olarak, hukukçu kimliğine sahip olacak öğrenciye, hukukun doğduğu ve var olduğu toplumun ne şekilde inceleme konusu edildiğini anlatmak amacındadır. Ayrıca ve özellikle bilim ve insan bilimleri, üzerinde özenle durulması gereken kavramlar olarak hukuk öğrencisinin bilgisine sunulmaktadır. Ders, teorik hukuk bilgisinin toplumsal kökleri hakkında bilgi vermek suretiyle öğrencinin ufkunu bir parça genişletmeyi ve hukuk tüketiminden hukuk üretimine geçmiş bir hukukçu kimliği inşa etmeye yardımcı olmayı hedeflemektedir.

Hukuk Metodolojisi

Ders İçeriği : Bu çerçevede Hukuk Metodolojisi dersinde aşağıdaki konular işlenmekte ve değerlendirilmektedir:

1) Yüksek Öğretim

2) Yüksek Öğretim Kademeleri (Lisans, Lisansüstü)

3) Hukuk Öğretimi

4) Hukukçunun Yetiştirilmesi

5) Hukuk Alanında Kaynaklar

6) Metot-Mantık

7) Hukuk Problemleri

8) İnceleme, Sorun çözme, Yazma (Soyut Hukuk Problemleri, Somut-Çekişmeli Hukuk Problemleri).

Dersin Amacı : İyi bir hukukçu olabilmek, sahip olunması gereken vizyonu sunmak dersin temel amacıdır. Öncelikle öğrencilere yüksek öğrenim ve yüksek öğrenim kademeleri hakkında bilgi verilmektedir. Bu çerçevede belli bir alanda uzmanlaşmanın gerekliliği ve yüksek lisans ile doktora programlarının önemi üzerinde durulmaktadır. Ayrıca, karşılaşılan somut hukuki sorunları çözmede doğru araştırma ve düşünme becerisinin kazandırılması hedeflenmektedir.

Mesleki Yabancı Dil (Seçimlik)
Dersin amacı, hukukun temel kavramlarının İngilizce karşılıklarının öğretilmesidir. Bu çerçevede, çeşitli uluslararası yargı mercilerinin kararları incelenerek hukuk terminolojisinin kazandırılması amaçlanmaktadır. Dersi veren öğretim üyesinin tercihine ve dersi seçen öğrencilerin taleplerine bağlı olarak derste okutulacak olan materyal ve ders içeriği güncellenmektedir. Özellikle insan hakları konusu irdelenmekte, bu çerçevede Temel Hak ve Özgürlüklerin Korunması Konusundaki Avrupa Sözleşmesi (AİHS) ve Strasbourg makamlarının içtihadı ele alınmaktadır.

Borçlar Hukuku (Genel Hükümler)

Ders İçeriği : Borçlar Hukuku Genel Hükümler dersinde içerik olarak, “Borçlar Hukuku’nun Genel Kavramları, Borcun Doğumu; Borç İlişkilerinin Doğuş Kaynakları (Hukuki İşlemden Doğan Borçlar, Doğrudan Doğruya Kanundan Doğan Borçlar, Sebepsiz Zenginleşmeden Doğan Borçlar), Borçların İfası ve İfanın Yerine Getirilmemesi, Borç İlişkilerinde Özel Durumlar, Borcu Sona Erdiren Sebepler” konuları yer almaktadır.

Dersin Amacı : Bu derste, genel hatlarıyla; kişilerin birbirleriyle giriştikleri hukuki işlemlerden veya kanundan doğan borçlar incelenmektedir. Özel hukukun birçok alanını (Borçlar Özel Hukuku, Ticaret Hukuku gibi) ilgilendiren Borçlar Hukuku Genel Hükümler dersinde öncelikle genel kavramlar üzerinde durulmaktadır. Bu konuları takiben, kanundan doğan borçlar içersinde yer alan haksız fiil sorumluluğu ile ilgili düzenlemelere, sonrasında sebepsiz zenginleşmeden doğan borçlara değinilmektedir. Daha sonra, sözleşmeden doğan sorumluluk konusu ana hatlarıyla ele alınmakta, son olarak sözleşme ilişkisinde tarafların karşılaştıkları özel durumlardır üzerinde durulmaktadır.

Ceza Genel Hukuku

Ders İçeriği : Ders, Hukuk Fakültesinde 2. Sınıf senelik programda zorunlu ders olarak verilmektedir. Dersin içeriğini iki temel konu başlığı oluşturur: Suç Genel Teorisi ve Yaptırım Teorisi. Suç Genel Teorisi başlığı altında, Suçun Unsurları, Suçun Özel Görünüş Şekilleri, Yaptırım Teorisinde ise Cezalar ve Güvenlik Tedbirleri konuları işlenir. Ayrıca ders kapsamında yurtdışında işlenen suçlarda yetki sorunu, ceza kanunlarının kişi bakımından ve zaman bakımından uygulanma konuları da incelemektedir.

Dersin temel kaynağını Türk Ceza Kanununun Genel Hükümler kısmı oluşturmaktır.

Dersin Amacı : Ceza hukukunun en temel dersi olarak, Ceza Genel Hukuku dersinin amacı basit olarak; bir insan davranışının ne zaman suç teşkil ettiğini ve suç adı verilen insan davranışı karşılığında uygulanan yaptırımların neler olduğunu araştırmaktır.

İdare Hukuku

Ders İçeriği : Türkiye’nin İdari Yapısı, İdare Kavramı, İdare Hukuku ve İdare Hukuku’nun Özellikleri, İdare Hukuku’nu Etkileyen Anayasal İlkeler, İdare Hukuku’nun Kaynakları, İdarenin İşlem, Eylem ve Sözleşmeleri, Kamu Görevlileri, Kamu Malları, Kamu Hizmeti ve Kamu Hizmetinin Görülüş Yöntemleri, İdari Kolluk, İdarenin Sorumluluğu.

Dersin Amacı : Anayasal bir ilke olan kuvvetler ayrılığı ilkesi uyarınca, yürütme erkinin teknik bir uzantısı olan “İdare” ile bireyler arasındaki hukuki ilişkileri incelemektir.

Uluslararası Kamu Hukuku

Ders İçeriği : Uluslararası hukuk (international law), uluslararası toplum üyeleri arasındaki ilişkileri düzenleyen hukuk kuralları bütünü olarak tanımlanabilir. Uluslararası toplum üyeleri ise, uluslararası hukuk kişiliğini haiz birimlerdir. Uluslararası hukuk kişiliği, uluslararası alanda hak ve borç sahibi olmayı, haklarını doğrudan doğruya uluslararası alanda koruma ehliyetini ve uluslararası sorumluluğun doğabilmesini ifade eder. Böylece, uluslararası hukuk kişileri, aslî süjeler olan egemen devletler ve bunlar tarafından oluşturulan uluslararası örgütlerdir (türemiş süjeler). Bu derste öncelikle, uluslararası hukukun anlamı, kapsamı, özellikleri ve “varlığı sorunu” üzerinde durulacak ve ardından “uluslararası hukukun kaynakları” (andlaşmalar, uluslararası örf ve âdet, hukukun genel ilkeleri, uluslararası yargı ve hakemlik kararları, hakça ilkeler, andlaşma niteliği taşımayan iki veya çok taraflı işlemler, tek taraflı işlemler) ve bunların özellikle iç hukuka etkisi konuları ayrıntılı olarak ele alınacaktır. Bunlar dışında genel olarak konu başlıkları şöyledir: Uluslararası Hukukun Kişileri (Devletler, Uluslararası Örgütler ve özellikle Birleşmiş Milletler Örgütü), Uluslararası Hukuk Kişileri Arasındaki İlişkiler (Diplomatik İlişkiler, Konsolosluk İlişkileri, Uluslararası Sorumluluk, Uluslararası Silahlı Çatışmalar, Uluslararası Uyuşmazlıkların Çözümü), Mekânların Uluslararası Rejimi (Uluslararası Deniz Hukuku, Göller, Kanallar, Akarsular, Hava ve Uzay).

Dersin Amacı : Uluslararası Hukuk dersi, pozitif hukuk bilgisinin aktarılmasının yanı sıra, dünyada olan bitenlere ilgiyi artırma, bunlar hakkında önce bilgi sonra fikir sahibi olma ve olaylar üzerindeki fikirlerini ifade edebilme yeteneğinin doğmasına yol açması bakımından hukukçu olmaya aday hukuk öğrencisi için çok önemlidir. Böylece, öğrenci, dünyadaki çeşitli gelişmelerden haberdar olabilecek ve hukukun konumunu kendi tutumu olarak belirleme eğilimi gösterebilecektir. Uluslararası hukuk denince yaşanan çeşitli olumsuz deneyimlerin etkisiyle akla hemen uluslararası hukuk ihlalleri, silahlı çatışmalar, hukuka aykırı müdahaleler, güç dengesizlikleri vs. gelmektedir. Ancak, bu izlenimin sebebi uluslararası hukuk değil, uluslararası hukuka gereken özenle her zaman bağlı olunmamasıdır. Nitekim diğer hukuk dallarının konuları bakımından da sayısız ihlaller vuku bulmaktadır. Önemli olan o hukuk düzeninin varlığını sürdürmesi yönünde inancın bulunmasıdır. Ayrıca, devletlerin, uluslararası örgütlerin ve ulusların artan şekilde birçok gündelik konuda ilişki ve işbirliğine gittiğini ve bunun da uluslararası hukuk düzeni içinde cereyan ettiğini unutmamak gerekir. Uluslararası Hukuk dersinde uluslararası hukuk kişileri arasındaki ilişkileri hukuk yönünden ele almanın, gerek pozitif hukuk mantığı gerek muhakeme yeteneği açısından hukuk bilgisini zenginleştirici etkisi görülecektir. Bu derste öğrencinin uluslararası hukuk ve ilgili alanlarda tarihsel gelişimden günümüzdeki son durumlara kadar önemli bilgilerle donatılmasını sağlamak amaçlanmaktadır.

Kamu Maliyesi

Dersin İçeriği : İkinci sınıfta okutulmakta olan Maliye dersinde ilk olarak Özel Ekonomi ve Kamu Ekonomisi ile kamu kesiminde üretilen mal ve hizmetlerin çeşitleri, üretim kararlarının alınması ve üretim gelirleri bakımından belirlenip özel kesim ile karşılaştırılması, kamu kesiminin ekonomideki büyüklüğünü ve ekonomideki etkileri anlatılmakta; Maliyenin tanımı ve diğer bilim dallarıyla ilişkisi ve tarihî gelişimi ele alınmaktadır. Ders hakkındaki bu genel konular sonrasında, kamu hizmeti ve kamu harcamaları ele alınmakta, kamusal mal ve hizmetler tanımlanmakta, kamu harcamalarının çeşitleri ile günümüzdeki verimlilik ve etkinlikleri incelenmektedir. Daha sonra kamu gelirleri ve çeşitleri ile kamu gelirleri içinde en önemlisini teşkil eden vergi(ler) “vergi teorisi” konusu altında incelenmektedir. Vergi teorisinin temel esaslarının incelenmesinin sonrasında, Bütçe ve Bütçe Hukuku incelenmekte; Devlet Borçları ve Maliye Politikasının anlatımıyla konu anlatımları tamamlanmaktadır.

Dersin Amacı : Maliye, devletin kullandığı mali araçları, onların belli amaçlara doğru yöneltilmelerini ve elde edilen sonuçların değerlendirilmesini araştıran bir bilim dalıdır. Bu bağlamda, maliye, kamu harcaması, bütçe, vergileme, borçlanma vb. mali araçların bir yandan kişisel davranışlara, en sonunda, tüm ekonomik hayat üzerine ne gibi etkiler yaptığını incelemektedir.

Türk Hukuk Tarihi

Ders İçeriği : (I) Eski Türk Devletlerinin Hukuk Sistemleri (Hun-Göktürk-Uygur) (1) Kamu Hukuku (2) Özel Hukuk (II) İslamiyetin Kabulünden Sonra Türk Hukuku (1)İslam Hukuku ve Özellikleri (2) Kaynakları ve Devirleri (3) Osmanlı Hukukuna ve Kurumlarına Etki Eden İslam Devletleri Kurumları (III) Klasik Dönem Osmanlı Hukuku (1) Devletin Yapısı ve Kamu Hukuku Kurumları (2) Yargı Örgütü (3) Özel Hukuka İlişkin Düzenlemeler (Kişi Hukuku, aile Hukuku, Miras Hukuku) (4) Vatandaşlık Kavramı ve Gayrimüslim Teba (5) Ceza Hukuku (6) Toprak Hukuku (IV) Tanzimat Dönemi Hukuk Sistemi (1) Tanzimat Döneminde Çıkarılan Kanunlar (2) Kamu Hukuku (3) Özel Hukuk (3) Vatandaşlık Kavramı ve Hukuk Birliğini Sağlama Çabaları (V) Cumhuriyet Dönemi Hukuk Sistemi’ne Geçiş Süreci-Kamu Hukuku (1921 ve 1924 Anayasaları).

Dersin Amacı : Türk hukuk sistemi tüm tarih çağları boyunca dünya hukuk tarihini ve hukuksal kurumlarını etkilemiştir. Genel olarak bakıldığında dünya tarihinin büyük bir bölümünde belirleyici rol oynamaktadır. Bir ulusun tarih boyunca meydana getirdiği kurumsal yapıları, devlet örgütü ve özellikle bunlara hakim olan ilkeler mevcut ve mer’i hukuku üzerinde çok önemli etkilere sahiptir. Dünyadaki tarih ve özellikle hukuk tarihi araştırmalarına bakıldığında, modern hukuki müesseselerin kaynakları, ilk ortaya çıkış dönemlerinin araştırıldığı ve buna büyük önem atfedildiği görülmektedir. Ayrıca toplumsal tarih, tıpkı bir insanın bireysel geçmişi gibi toplumun bilinçaltını oluşturur ve geleceğini yönlendirir. Benzer sosyal etkiler karşısında her toplum farklı tepkiler vermektedir. Bu nedenle eskiden hangi sorunlar karşısında ne gibi hukuki düzenlemelerin yapıldığı ve bunların olumlu/olumsuz sonuçları bir hukukçunun öncelikli bilmesi gereken konulardandır. Bu yüzden DEÜ. Hukuk Fakültesi’nin ikinci sınıfında okutulan Türk Hukuk Tarihi dersinin niteliği gereği tarih ve siyaset biliminin de yöntemi kullanıldığından, öğrencilere tarihte hangi belirleyici dönemlerden geçildiği, bunların hukuka ya da hukukun toplumsal-siyasal sürece nasıl etki ettiği; nedenleri ve sonuçları ile illiyet bağlantıları öğretilmeye çalışılmaktadır. Toplumsal dinamikleri ve tarihsel süreci iyi bilen hukukçu, gelecekte karşılaşacağı sorunlara nasıl çözüm üreteceğini, tarihsel deneyimlerden yararlanarak kolaylıkla bulabilir. En azından neyi yapmaması gerektiğini bilecek, yaşam labirentinde tekrar tekrar ucu kapalı yollara girmeyecektir. Dersin niteliği gereği kamu ve özel hukuk olmak üzere tüm hukuk dallarını kapsaması ve derste zaman zaman ve büyük ölçüde

günümüzle mukayeseli öğrenme tarzı kullanılması tüm dersler bakımından genel bir tekrar niteliği taşımaktadır.

Temel Bilgi Teknolojileri

Dersin İçeriği : Genel bilgisayar teknolojileri terimleri ve temel kavramları, klavye - mouse kullanımı, Windows XP, Ofis 2003 yazılımları (word, excel, p.point) programları ana hatlarıyla word yazım programı ağırlıklı olmak şartıyla teorik ve uygulamalı olarak öğretilmektedir.

Dersin Amacı : Hukuk Fakültesi öğrencileri için ihtiyaç duyacakları oranda genel bilgisayar kullanma becerisini geliştirmek, öğrencilik aşamasında ders ve ödev çalışmalarını hazırlamasında yardımcı olmak, okul sonrasında ise mesleğinin icrasında karşısına çıkacak zorlukları bilgisayar kullanımı ile en aza indirgemek ve çağdaş imkanlardan yararlanmasını sağlamak amacındadır.

Kriminoloji

Ders, Hukuk Fakültesinde 2. Sınıf ikinci yarıyıl seçimlik dersi olarak verilmektedir. Ders kapsamında suç ve suçlu profilleri incelenmektedir. Ders içeriğinde suçun nedenleri, suçun ortaya çıkışı, toplumsal gelişimin suçlulukla ilişkileri, suç failleri, fail grupları, suçun mağdurları, suçun önlenmesi yolları konuları yer almaktadır.

İnsan Hakları

Dersin İçeriği : Ders kapsamında işlenecek konular öncelikle insan hakları kavramının tanımı, tarihsel gelişimi ve türleridir. Türk Anayasalarının insan hakları konusundaki yaklaşımı, 1982 Anayasasında temel hak ve özgürlükler ile temel hakların sınırlanma rejimi ile ulusal hukukta insan haklarının korunması ele alındıktan sonra uluslararası hukukta insan haklarının korunması anlatılacaktır. Bu bağlamda ilk önce insan haklarına ilişkin uluslararası sözleşmeler ve bunlara ilişkin koruma mekanizmaları genel olarak anlatılacaktır. Ardından Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi özel olarak ele alınacak, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine devlet ve bireysel başvuru yolları, başvurunun kabul edilebilirlik ve esas bakımından incelenme aşaması, Mahkeme kararlarının niteliği ve uygulaması ile Sözleşmede güvence altına alınan hak ve özgürlüklere yer verilecektir. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesine ilişkin konular Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin içtihadı ışığında incelenecektir.

Dersin Amacı : Dersin ana amacı insan hakları konusunda bilgi sahibi olunmasını ve bu konuda duyarlılık ve çabaların artmasını sağlamaktır. İnsan hakları konusunda gerek ulusal alanda gerekse uluslararası hukukta sürekli bir gelişim yaşanmaktadır. Bir yandan ulusal mevzuatta ve uygulamada taraf olduğumuz uluslararası sözleşmelere uyum sağlanmakta, diğer yandan uluslararası denetim mekanizmalarının kararları Sözleşmeleri “yaşanabilir” kılmakta, Sözleşme hükümlerini somutlaştırmaktadırlar. Bu doğrultuda dersin amacı ulusal ve uluslararası hukukta yaşanan gelişmeleri öğrencilere yansıtabilmektir. Ayrıca, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin bir bireysel başvuru mekanizması getirmesi, Sözleşmenin denetim mekanizması olan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin yargısal bir organ olması ve AİHM kararlarına taraf ülkelerinin uymakla yükümlü olmaları, AİHS’nin özel ve ayrıntılı olarak ele alınmasını gerektirmektedir.

Tebligat Mevzuatı

Tebligat hukuku dersi, 2.sınıfta seçimlik ders olarak okutulmaktadır. Bu derste tebligatın önemi, tebligat çıkartacak ve tebligat yapacak merciler, tebligat yapılabilecek kişiler, tebligatın yeri ve zamanı, tebligatın yapılma usulü, ülke dışı ve yabancılara tebligat, usulsüz tebligat ve tebligat suçları konuları işlenmektedir.

Bu ders özellikler yargı organları önünde adil yargılanma ve hukuki dinlenilme hakkının sağlanması bakımından yargılama hukuku bakımından önem taşımaktadır.

Dernekler ve Vakıflar Hukuku

Ders İçeriği : Genel Olarak Dernekler: Dernek Kavramı, Unsurları ve Tâbi Olduğu Hukuk Kuralları, Dernek Çeşitleri; Derneklerin Kuruluşu: Dernek kurma hakkı, Yabancıların Dernek Kurma Hakkı, Çocuk Dernekleri Kurma Hakkı, Kurulması Yasak Olan Dernekler, Dernek tüzüğü, Derneğin tüzel kişilik kazanması, İlk Genel Kurul Toplantısı; Dernek Üyeliği: Üyelik Şartları, Üyeliğe Kabul ve Üyelikten Çıkma, Çıkarılma, Üyelik Hak ve Borçları, Derneklerin Faaliyetleri: Derneklerin Faaliyet Serbestisi Faaliyet Yasakları, İzne Tâbi Faaliyetler, Uluslararası Fa